December 2025
Het duurde even maar welkom bij de dertiende aflevering van dit blog over gezondheid, natuur, cultuur en meer.
Mijn naam is Niek van Schie en in deze aflevering schrijf ik wederom over preventieve diëten
en een nieuwe theorie over het ontstaan van Alzheimer en andere neurodegeneratieve ziekten.
Plants for Health
Plants for Health is een leefstijlprogramma waarin plantaardige voeding de basis is. Andere onderdelen zijn bewegen, ontspanning en slaap. Komt ons bekend voor, niet? Het programma is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek en wordt aangeboden op de genoemde website. Hierbij richt men zich met name op reuma, artrose en andere chronische aandoeningen.
In een interview in NRC legt onderzoeker Carlijn Wagenaar uit wat de voordelen zijn van een plantaardig dieet. De nadelen worden blijkbaar bekend veronderstelt. Zoals potentieel gebrek aan ijzer, vitamines, bepaalde aminozuren, maar vooral smaak en soms ook humeur. Ook in de stijl van Bredesen is de leurkoop met goede leefstijladviezen. Alsof je mag betalen voor de goede adviezen van je moeder of oma. De mogelijke belangenverstrengeling van wetenschappelijk onderzoek en het vermarkten van de resultaten komt ook in het artikel aan bod. Misschien moeten we in Nederland nog even wennen aan dit soort verdienmodellen.
Nieuwe theorie
In een recent paper (29 augustus 2025) presenteert dr. Dale Bredesen een overkoepelende theorie over neurodegeneratieve ziekten, de Pr2-theorie. Deze theorie beschrijft de oorsprong, pathofysiologie (ziektebeeld), optimale evaluatie en behandeling van patiënten. Ook biedt de theorie een verklaring voor observaties die niet door eerdere theorieën verklaard kunnen worden. Daarnaast stelt Bredesen richtingen voor voor verder onderzoek en toepassing.De theorie stelt dat de oorsprong van de belangrijkste neurodegeneratieve ziekten ligt in antagonistische pleiotropie. Dit is een evolutionair concept waarbij één gen in verschillende levensfasen tegengestelde effecten heeft. Door herhaalde evolutionaire selectie op prestatie boven duurzaamheid, heeft dit geleid tot zeer functionele en fijn afgestemde neurale subnetwerken die essentiële overlevingskenmerken ondersteunen, zoals kracht en gedragsmodificatie, ten koste van duurzaamheid en reserve. Een voorbeeld van antagonistiche pleiotropie is dat een gen een voordeel biedt voor voortplanting en overleving in de jeugd, maar het veroorzaakt nadelige effecten (zoals veroudering en ziekte) op latere leeftijd, omdat natuurlijke selectie sterker is voor de jeugd. Kortom, een eigenschap die je helpt te overleven en zich voort te planten, kan je later in het leven schaden.
De eerste toepassing van de Pr2-theorie in een precisiegeneeskundige benadering van cognitieve achteruitgang heeft geleid tot betere resultaten in vergelijking met andere therapeutische benaderingen, en in ten minste sommige gevallen is een duurzame verbetering van meer dan een decennium bereikt. Deze claim onderbouwt Bredesen met de resultaten van het Evanthea onderzoek. Daarover de volgende keer meer.